phantasias lunar

Astor se memora que, quando ille habeva septe annos, un die al schola primari le maestro, parlante del astros, diceva que le luna era un planeta inhabitate. E, in iste mesme die, reguardante le levar del luna quasi plen, ille se questionava super lo que su maestro habeva dicite. Post retornar a casa e haber facite su deberes scholar, le juvene demandava a su matre que cosa era ille region obscur que on videva in le luna. Illa respondeva que illo era un vetule homine con un fasce de vites al dorso. Intrigate con le responsa, ille la demandava novemente:
— Ma como arrivava ille al luna?
Alora illa le narrava le historia ascoltate de su matre multe tempore retro.
— Deo, quando Ille creava le mundo — illa le diceva — habeva prohibite le homines de laborar durante le dominicas. Ille homine, qui ora on vide in le luna, non habeva respectate le ordines del Creator e como castigation pro non haber sequite le preceptos divin Deo le inviava al luna como exemplo pro tote le mundo.
Astor insisteva.
— Ma como volava ille al luna, si olim il non habeva aviones?
Illa, ja sin responsa e un poco irate, ordinava:
— Tu non ha altere cosas a facer?! Va studiar! E si tu vole mesmo saper como isto occurreva, tu debe demandar lo a senior Viterbo le proxime vice que ille veni a presso de nostre vicina.

Le juvene non percipeva ben como un tal cosa poterea haber occurrite, ma post le ordine de su matre ille retornava a su studios sin plus de demandas... Totevia, in vice de dedicar se al studio del disciplinas scholar ille prefereva continuar a leger le libro de Julio Verne, Del Terra al Luna. Trajecto directe in 97 horas, que le habeva inspirate a construer un apparato pro poter viagiar in le spatio – in ille tempore in le qual il non ancora habeva naves spatial! Ben que ille non era propriemente un lunatico, ille totevia habeva su lunas... E un de iste capricios era justemente poter, un die, disbarcar super le luna pro confirmar lo que ille habeva audite super le planeta que fascinava tanto su autores preferite – de Cyrano de Bergerac a Julio Verne – e ancora con le desiro de accurtar un poco le tempore pro arrivar la – forsan al medietate.

De tempore a tempore soleva apparer in le casa del vicinos de Astor un senior vetule, le qual nostre juvene cognosceva le prime die que ille arrivava. Ille esseva gibbose e, post alicun dies, Astor, curiose, le demandava lo que habeva occurrite proque ille habeva devenite assi. E alora senior Viterbo narrava que quando ille esseva juvene, ille vadeva a Brasil travaliar como lignator e un die un pino cadeva sur su dorso, ration pro le qual ora ille debeva usar crucias pro mantener se in le vertical. Iste bon homine, qui habeva inseniate multe cosas a Astor, i.a., a jocar al cartas e que anque le initiava in le vitio de fumar, ben que handicapate, faceva totevia parve labores como componer bicyclettas e tractar le vinias e de su familia e del familia de Astor. Illes establiva un bon relation e presto deveniva complices de secretos e burlas e durante le tempores libere il esseva pro le juvene un placer parlar con un si experimentate persona e anque adjutar le in su labores. Un de illos que vermente placeva a Astor era le travalio in le vinias, situate un poco longe del residentias de nostre duo personages.

Assi, illes passava longe horas insimul durante le quales senior Viterbo inrolava le cigarrettas que ambes fumava, al mesme tempore que jocava al cartas o travaliava; ille, sempre contente, e Astor gaudiose de ascoltar su interessante historias e memorias.

Post alcun annos le juvene cambiava de demora, viste que ille vadeva studiar astronomia al universitate e que isto era plus practic pro ille. Nonobstante, sempre que ille retornava a casa de su parentes, e sempre que su vetule amico esseva a presso de su familia, Astor iva visitar le. In un de iste visitas senior Viterbo demandava al juvene an ille voleva ir le sequente die taliar le vinia que su familia habeva presso le Pino de Arenas e le juvene, stupefacte per le facto de ille die esser dominica, le demandava.
— Ma, oh senior Viterbo, deman es dominica! Esque vos oblidava isto?!
— No, ille respondeva. Le problema es que io non ha ancora finite tote le labor e postdeman io debe partir a casa de mi altere filio; dunque iste vice io debe, nonobstante que isto non multo me place, laborar mesmo al dominica.
— Ok!, le respondeva Astor. — Io va con vos, ma con un condition: on partira solmente post le prandio, proque io hodie va amusar me al discotheca e deman io vole dormir usque tarde.
— Multo ben!, respondeva senior Viterbo. — Lo que nos ha a facer non va occupar nos plus que duo o, al maximo, tres horas...

Assi, le sequente die illes mangiava de bon hora e post haber preparate le cosas necessari pro apportar, illes partiva in direction al vinia. Como sempre soleva occurrer, le juvene iva in avante con su bicycletta e con su inseparabile can Fidel; iste vice ille transportava, ultra le utensiles pro travaliar e le repasto pro merendar, anque un parve radio a pilas pro ascoltar le emission de un joco de football inter duo equipas local. Post que Astor partiva, senior Viterbo prendeva su crucias e se poneva anque in cammino. Circa trenta minutas plus tarde senior Viterbo arrivava, prendeva le cisorios e le parve serra e tosto comenciava laborar. Durante que ille putava le ramos excedente del vites, le juvene los jungeva in fasces e los portava a un terra inculte al latere del vinia. Isto durava usque al hora del merenda, momento in le qual le vetulo ordinava a Astor accender le foco e rostir le cotelettes que su filia affin habeva inviate les pro mangiar, durante que ille continuava su labor un poco plus. Post haber accendite le foco con le ligno que ille habeva colligite in un pineto non multo lontan, e haber rostite le carne, Astor preparava le «tabula», extendente un toalia a ubi ille poneva le plattos, le furcas, le pan de mais e le olivas. Il non habeva vitros, proque illes soleva biber le aqua e le vino – del recolta del passate anno de iste mesme vinia –, directemente ex le bottilia...

Alora senior Viterbo veniva junger le, se sedeva e illes mangiava con placer sempre in le compania de Fidel. Post le repasto le juvene le offereva un cigarretta con filtro – un luxo pro ille – e illes saporava le placer del fumo quando le juvene videva le luna levante se in le celo gris e le demandava:
— Senior Viterbo, que es illo obscur que on vide in le luna?
Ille, un poco estranie, respondeva:
— Illo que tu vide in le luna es un vicino mie con un fasce de vites al dorso.
— Hum? Un vostre vicino, le demandava le juvene con curiositate.
— Si, ille respondeva, e continuava:
— Quando io era juvene, io habeva un vicino que un dominica iva travaliar in un vinia e mysteriosemente dispareva quando ille se dirigeva verso su habitation con un fasce de vites a su dorso. In le village omnes diceva que ille esseva castigate per Deo pro non haber observate Su voluntate. Que habeva tu apprendite de isto al schola?
Ante responder, totevia, le juvene le demandava ancora jocosemente:
— Ma esque vostre vicino laborava in le vinia del Senior?
Post remarcar que a senior Viterbo le disgustava le burla, ille le respondeva al fin.
— Ben, diceva Astor, al universitate on nos insenia que illo es un montania que...
Senior Viterbo non mesmo le lassava finir le phrase e retorqueva:
— Isto son nove theorias... solmente theorias; le veritate es que post ille die in le qual mi vicino vadeva laborar in su vinia nemo le ha vidite usque hodie.
Como on non notava multo ben le obscuritate del luna, alora, essayante de render le conversation plus legier, Astor diceva.
— Ma hodie il pare que il non ha ulle persona la...
Senior Viterbo non respondeva al commentario del juvene e ordinava :
— Vamos finir le travalio si non tosto le nocte cade e io vole esser a casa ante que isto occurre.

Como ja dicite retro, Astor notava que le disposition de senior Viterbo non esseva como habitualmente... il habeva alco que le disturbava, ma super le qual Astor non osava demandar le... Illes laborava ancora durante alcun tempore usque illes finiva le carga e, post isto e ante le partita de Astor, senior Viterbo le diceva:
— Va in avante, proque io ancora debe facer un fasce de vites pro portar con me.

Alora le juvene prendeva su bicycletta e, sempre accompaniate per Fidel, retornava a casa, lassante le bon vetulo con su rhythmo... Arrivate a su casa e post prender un ducha refrescante, Astor vadeva al casa de senior Viterbo restituer le corbetta a su filia affin e anque pro saper si ille ja habeva retornate. Ma no, ille non ancora habeva arrivate, ben que secundo le calculos de Astor ille ja deberea esser a casa circa un quarto de hora ante. Totevia, Astor pensava: «ben, forsan ille trovava alcun cognoscito e ille demorava assi un poco plus per conversar con ille persona». E le juvene retornava a su casa durante que le luna montava de plus in plus – e Fidel latrava – in le celo nubilose, al mesura que le umbras del nocte comenciava a plenar le poc spatios vacue lassate per le memoria de un die de plus, equal a tante alteres...

Era nocte. Novemente Astor vadeva a casa de senior Viterbo pro saper an ille, finalmente, habeva retornate, ma su filia affin, preoccupante se de iste situation le diceva que no – e le peteva vider lo que habeva occurrite. Alora Astor prendeva su bicycletta e iva cercar su companion. Ille pedalava rapidemente, habente ora le luce del plen luna a exclarar su cammino, e tosto arrivava a un decrepite ponte de ligno sub le qual passava un torrente de aqua, forte e ruitose.

Un poco surprendite e con un mal presentimento, Astor videva super illo alcun ramos de vites e per reguardar le torrential vortice de aqua ille videva le inseparabile cappello de senior Viterbo attrappate a un branca de salice; del crucias nulle tracia...

In ille precise momento un kaleidoscopio de imagines e memorias percurreva su mente; alora, instinctivemente, ille girava, levava le capite verso le celo, reguardava le luna e notava que ora le obscuritate del planeta era ben visibile... e funebremente ille habeva le impression que ibi alcuno marchava...

[Carlos Soreto, in Voce de Interlingua, No. 43, 2011, pp. 1-6 | Revidite: 2011.11.10]