6 May 2017

neopurismo

Le movimentos que visa reformar interlingua es recurrente. A generalmente parlar, personas sin formation in philologia e linguistica vide hic e illac le motivo pro proponer un mer alteration formal de un simple vocabulo, ma quasi nunquam previde le extension e implication que un tal alteration haberea in le lexico e, super toto, in le methodologia subjacente al extraction del vocabulario international. (Suggestiones e criticas es bon e sempre benvenite quando on ha un cognoscimento adequate del subjecto e quando illos es debitemente ponderate).

Recentemente il habeva in 'fb' un discussion super como on debe scriber, in interlingua, le parola an/fr. 'train'; es. 'tren'; it. 'treno' (e 'traino') e pt. 'trem'. Como io diceva ibi, le 'formalismo', i.e., le adequation del formas del variantes a un hypothetic prototypo pote ser un trappa.

Como io anque diceva in ille discussion, 'train' non 'sonarea interlingua' – como 'statistik/c', 'penicillin', 'victim', e mesmo 'martyr', etc., omnes standardisate secundo un certe criterio (que pote cambiar), e difficile a caper per le majoritate del personas qui tende a reguardar le formas del variantes sempre como le methodo a sequer pro le standardisation de un determinate vocabulo. (Un caso evidente que revela le incomprension del morphologia del lingua es le pretension que le forma anglese 'Portuguese' deberea ser graphate '*portuguese', de accordo con (ultra) le variantes it. 'portoghese' e pt. 'português'. E ben, isto ha nulle senso perque le radical de iste familia de parolas es 'portug-' </> 'Portugal' e, dunque, per sequer le directivas de formation de parolas on adde a illo, pro crear un nove parola, le suffixo '-ese'. Solmente si le radical esseva 'portugu-' le excrescente '-u-' haberea senso in '*portuguese').

Per reprender le filo, 'trainar', ab le lat. pop. *traginare', dava le forma fr. 'traîner', essente le fr. 'train' un substantivo deverbal de ille forma ('traîner'). Se on usa le fr. 'train' – non le parola anglese –, como illac esseva proponite, como prototypo (e dunque pronunciate in fr.), alora le verbo, in ia., deberea ser '[trenar]' (de accordo con [tʀɛ̃]), lo que non esserea de accordo con le etymologia e le phonetica del lat. '*traginare'. (Le adoption del vocabulo anglese anque ducerea a un paradoxo...).

'traino' – como occurre in fr. – es un forma regressive de 'trainar' e si on questiona le correctessa 'endogene' de un tal forma, alora, secundo le 'approche formalista', 'cyclon' devenirea '*cyclone', ''martyre' deberea ser '*martyr', 'appetito' deberea ser scribite '*appetit', 'galopo' deberea ser '*galop', 'chassar' devenirea '*caciar', 'pardono' serea '*perdono' – al quales on adderea altere exemplos supra-mentionate –, etc., etc., etc. Le traino, in despecto del obstaculos, continua su cammino.
*

On lege frequentemente 'lege isto o illo del introduction al IED', ma plus importante que leger un tal introduction, es studiar lo e apprehender interlingua como un systema integre pro evitar asserer prematurmente que iste o ille forma es incorrecte. Le non reflexion pote menar a que uno facilemente cade in le trappa del 'formalismo', como occurreva recentemente con le nove assedio perpetrate per le movimento neopurista quando proponeva un tal cambiamento, sin prender in consideration – ben que inconscientemente – le labor competente del predecessores qui nos legava iste forte (lingua) a prova de bomba (e clamores bombastic).

No comments:

Post a Comment